امام على عليه السلام : خوش بينى ، مايه آسايش دل و سلامت دين است .
امام على عليه السلام : خوش بينى، اندوه را مى كاهد و از افتادن در بند گناه مى رهاند .
امام على عليه السلام : هركه به مردم گمان نيك برد ، محبت آنان را به دست آورد .
امام على عليه السلام : برترين پارسايى ، خوش گمانى است .
الإمامُ عليٌّ عليه السلام ـ مِن كتابِهِ للأشتَرِ لمّا وَلاّهُ مِصرَ ـ : اِعلَمْ أنّهُ ليسَ شَيءٌ بِأدعى إلى حُسنِ ظَنِّ راعٍ برَعِيَّتِهِ مِن إحسانِهِ إلَيهِم، و تَخفِيفِهِ المَؤوناتِ علَيهِم و تَركِ استِكراهِهِ إيّاهُم على ما ليسَ لَهُ قِبَلَهُم، فَلْيَكُنْ مِنكَ في ذلكَ أمرٌ يَجتَمِعُ لكَ بهِ حُسنُ الظَّنِّ بِرَعِيَّتِكَ؛ فإنَّ حُسنَ الظَّنِّ
يَقطَعُ عَنكَ نَصَبا طَويلاً
و إنَّ أحَقَّ مَن حَسُنَ ظَنُّكَ بهِ لَمَن حَسُنَ بلاؤكَ عِندَهُ، و إنَّ أحَقَّ مَن ساءَ ظَنُّكَ بهِ لَمَن ساءَ بلاؤكَ عِندَهُ .
امام على عليه السلام ـ در فرمان ولايت مصر به مالك اشتر ـ فرمود : بدان كه هيچ چيز خوش بينى حاكم را به توده مردم چنان برنمى انگيزد كه احسان او به آنان و سبكبار ساختن آنان و وادار نكردنشان به كارهايى كه توانايى آنها را ندارند . پس ، بايد كه با رعايت اين امور، خوش بينى به مردمت را براى خويش فراهم آورى ؛ زيرا خوش بينى به رعيّت، رنج و زحمت زيادى را از دوش تو برمى دارد . سزاوارترين كس به حسن ظنّ تو كسى است كه پيش تو امتحان خوبى پس داده باشد و سزاوارترين كس به بدبينى تو كسى است كه پيش تو امتحان بدى پس داده باشد .
الإمامُ عليٌّ عليه السلام : لا تَكُنْ مِمَّن ··· تَغلِبُهُ نفسُهُ على ما يَظُنُّ، و لا يَغلِبُها على ما يَستَيقِنُ .
امام على عليه السلام : چونان كسى مباش ··· كه در آنچه گمان مى برد ، نفْسش بر او چيره مى آيد و در آنچه يقين دارد ، بر نفْس خود چيره نمى شود .
عنه عليه السلام : إيّاكَ أن تَغلِبَكَ نفسُكَ على ما تَظُنُّ و لا تَغلِبَها على ما تَستَيقِنُ؛ فإنَّ ذلكَ مِن أعظَمِ الشَّرِّ .
امام على عليه السلام : زنهار كه نفْست در آنچه گمان مى برى بر تو چيره آيد و تو در آنچه يقين دارى بر او چيره نشوى ؛ زيرا اين كار از بزرگترين بديهاست .
امام على عليه السلام : گمان بد نسبت به يكديگر را دور افكنيد ؛ زيرا خداوند عزّ و جلّ از اين امر نهى فرموده است .
عنه عليه السلام ـ مِن كتابِهِ للأشتَرِ لمّا وَلاّهُ مِصرَ ـ : إنّ البُخلَ و الجَورَ و الحِرصَ غَرائزُ شَتّى
يَجمَعُها سُوءُ الظَّنِّ بِاللّه ِ ،كُمُونُها في الأشرارِ .
امام على عليه السلام ـ در حكم استاندارى مصر به مالك اشتر ـ نوشت : همانا بخل و ستم و آزمندى خصلتهاى گوناگونى هستند كه بد گمانى به خدا فراهم آورنده آنهاست و در نهاد مردمان بد كردار نهفته اند .
عنه عليه السلام ـ أيضا ـ : إنّ البُخلَ و الجُبنَ و الحِرصَ غَرائزُ شَتّى يَجمَعُها سُوءُ الظَّنِّ بِاللّه ِ .
امام على عليه السلام ـ نيز در همان نامه ـ نوشت : همانا بخل و ترس و آزمندى خويهاى متعددى هستند كه در بد گمانى به خدا ريشه دارند .